Ngày 09/9/2025, tại Trụ sở Chính phủ, Phó Thủ tướng Nguyễn Chí Dũng chủ trì cuộc họp với Bộ Khoa học và Công nghệ (KH&CN) cùng đại diện các Bộ, ngành về việc nghiên cứu, lựa chọn 1 đến 3 sản phẩm công nghệ chiến lược cần ưu tiên triển khai ngay trong năm 2025. Đây là bước đi cụ thể nhằm hiện thực hóa Nghị quyết số 57-NQ/TW về phát triển và ứng dụng công nghệ chiến lược phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.

Nguyên tắc, tiêu chí và 3 sản phẩm ưu tiên triển khai ngay

Báo cáo tại cuộc họp, Thứ trưởng Bộ KH&CN Bùi Thế Duy cho biết, căn cứ chỉ đạo của Ban Chỉ đạo Trung ương, Bộ KH&CN đã phối hợp với các Bộ, ngành, địa phương, doanh nghiệp, tổ chức, Hội đồng Tư vấn quốc gia của Ban Chỉ đạo Trung ương xác định mục tiêu, nguyên tắc và tiêu chí lựa chọn sản phẩm.

Theo đó, sản phẩm công nghệ chiến lược được ưu tiên triển khai ngay phải đảm bảo các nguyên tắc: Tính cấp thiết, khả năng thành công nhanh, tạo tác động lan tỏa; có sự sẵn sàng tham gia của doanh nghiệp; phục vụ ngay việc phát triển kinh tế - xã hội; ưu tiên sản phẩm có khả năng thương mại hóa trong năm 2025.

Về tiêu chí lựa chọn, Bộ KH&CN đề xuất sản phẩm công nghệ chiến lược được xem xét lựa chọn phải thuộc nhóm sản phẩm tại Quyết định số 1131/QĐ-TTg, phù hợp với các sáng kiến trong Kế hoạch số 01-KH/BCĐTW và dựa trên 3 tiêu chí:

Thứ nhất, giải quyết các bài toán lớn của Việt Nam: Phục vụ mục tiêu quốc gia tăng trưởng 2 con số, chính quyền địa phương 2 cấp; tăng năng suất lao động; đảm bảo quốc phòng, an ninh; đảm bảo an sinh xã hội.

Thứ hai, năng lực cạnh tranh: Có khả năng thay thế nhập khẩu và có tiềm năng xuất khẩu, có quy mô thị trường đủ lớn, có khả năng thương mại hóa sớm.

Thứ ba, mức độ làm chủ công nghệ: Làm chủ thiết kế, làm chủ tích hợp hệ thống thành sản phẩm. Làm chủ các công nghệ lõi và đảm bảo giá trị của Việt Nam trong sản phẩm ở mức cao.

Theo Thứ trưởng Bùi Thế Duy, căn cứ nghiên cứu, đánh giá của Bộ KH&CN và ý kiến của các Bộ, ngành, địa phương, Bộ đã hoàn thiện đề xuất Danh sách các sản phẩm công nghệ chiến lược triển khai năm 2025 và 3 sản phẩm công nghệ chiến lược ưu tiên triển khai ngay.

Cụ thể, sản phẩm công nghệ chiến lược triển khai năm 2025 gồm: Mô hình ngôn ngữ lớn và trợ lý ảo tiếng Việt; Hệ thống và thiết bị mạng di động 5G; AI Camera xử lý tại biên; Nền tảng blockchain cho truy xuất nguồn gốc, tài sản số; Robot di động tự hành; Thiết bị bay không người lái. Trong đó, 3 sản phẩm ưu tiên triển khai ngay là: Mô hình ngôn ngữ lớn và trợ lý ảo tiếng Việt; Hệ thống và thiết bị mạng di động 5G; AI Camera xử lý tại biên.

Thứ trưởng Bùi Thế Duy nhấn mạnh, theo đánh giá, đây là những sản phẩm vừa cấp thiết, vừa có tính lan tỏa, một số doanh nghiệp và Viện nghiên cứu trong nước sẵn sàng tham gia với khả năng thương mại hóa cao trong ngắn hạn.

Lựa chọn phải trúng và đúng, thực hiện trọng tâm, trọng điểm, tạo đột phá ngay

Tại cuộc họp, đại diện nhiều Bộ, ngành đã thảo luận về tính cấp thiết và triển vọng của từng sản phẩm. Nhiều ý kiến cho rằng, cả 6 sản phẩm đều phù hợp với xu thế phát triển toàn cầu và có tiềm năng ứng dụng rộng rãi ở Việt Nam. Đặc biệt, mô hình ngôn ngữ lớn tiếng Việt và trợ lý ảo được kỳ vọng sẽ là nền tảng phục vụ kinh tế số, chính quyền số và nhu cầu giao tiếp, tra cứu của hàng chục triệu người dùng. Tuy nhiên, cần chọn được sản phẩm ưu tiên mang tính cấp thiết có thể ứng dụng trong tất cả các Bộ, ngành trong thời gian ngắn còn lại của năm 2025.

Sau khi nghe báo cáo của Bộ KH&CN cùng ý kiến từ các Bộ, ngành, địa phương, Phó Thủ tướng Nguyễn Chí Dũng đánh giá cao Bộ KH&CN đã triển khai nhiệm vụ một cách bài bản, khoa học; đồng thời cơ bản nhất trí với nguyên tắc, tiêu chí căn cứ để phân tích, đánh giá và lựa chọn sản phẩm công nghệ chiến lược ưu tiên.

Phó Thủ tướng khẳng định, cần phải tập trung ứng dụng KH&CN vào hoạt động sản xuất để nâng cao giá trị sản phẩm. Trong quá trình triển khai thực hiện, cần xác định rõ công nghệ phát triển sẽ giải quyết được vấn đề gì, tác động ra sao đến ngành, lĩnh vực liên quan, đồng thời bảo đảm tính bền vững cho sự phát triển của nền kinh tế.

"Phải có sản phẩm rõ rệt và phát triển càng nhanh càng tốt để đánh giá sự phát triển của KHCN đến đời sống, ưu tiên ngân sách, cơ chế, dồn lực để bật lên", Phó Thủ tướng nhấn mạnh.

Với khả năng cạnh tranh trong và ngoài nước, Phó Thủ tướng đề nghị việc lựa chọn sản phẩm công nghệ chiến lược phải tính đến sự sẵn sàng của doanh nghiệp, yếu tố phát triển lâu dài ra thị trường thế giới, để đuổi kịp, tiến cùng và vượt lên ở một số lĩnh vực. Cùng với đó là có thể tác động ngay vào sản xuất, năng suất lao động, tăng trưởng kinh tế, an sinh.

Đặc biệt, Phó Thủ tướng lưu ý về khả năng làm chủ công nghệ lõi và cho rằng trong số rất nhiều doanh nghiệp tích cực đăng ký triển khai, các doanh nghiệp lớn có bề dày kinh nghiệm, năng lực nghiên cứu phải tập trung ưu tiên, tiên phong, dẫn dắt.

Phó Thủ tướng giao Bộ KH&CN chủ trì với các Bộ, ngành tiếp tục nghiên cứu, lựa chọn và triển khai các sản phẩm công nghệ chiến lược trong việc giải quyết các bài toán của ngành. Trước mắt là ngành công thương và nông nghiệp, sau đó là giáo dục, y tế. Các Bộ, ngành phải chủ động phân tích, đánh giá nhu cầu của ngành để "đặt hàng" phù hợp với bản sắc và hướng phát triển.

Nguồn: Trung tâm truyền thông KH&CN